M1 Carbine
M1 Carbine to amerykański karabinek samopowtarzalny skonstruowany w firmie Winchester Repeating Arms Company, broń wprowadzono do uzbrojenia 1 października 1941r jako US Army Carbine Caliber .30 M1. Karabinek powstał w ramach konkursu na broń dla artylerzystow, saperów oraz żołnierzy oddziałów tyłowych, która miała być lżejsza od karabinu samopowtarzalnego M1 Garand czy pistoletu maszynowego M1928 Thomspon, jednak bardziej skuteczna niż pistolet samopowtarzalny Colt M1911. Początkowe wymagania konkursu przewidywały lekką broń (masa pustej do 2,5kg) strzelającą ogniem pojedynczym i ciągłym. Broń miała również charakteryzować się zasięgiem skutecznym 300m oraz być zasilana z magazynków o pojemności 5, 10, 20 oraz 50 naboi. Pierwsza tura prób miała miejsce na początku 1941r, należy jednak zaznaczyć że w pierwszej turze prób nie brała udziału firma Winchester, pozostająca jedynie producentem amunicji 7,62x33mm (nabój 7,62x33mm skonstruowano w firmie Winchester na podstawie naboju 7,62x33SR mm). W pierwszej turze prób nie wybrano zwycięzcy, dlatego też rozpoczęto drugą turę oraz zmodyfikowano wymagania rezygnując z wymogu strzelania ogniem ciągłym oraz z wymogu na magazynek o pojemności 50 naboi. Tym razem w próbach brał udział karabinek firmy Winchester, ktory został ostatecznie wprowadzony do uzbrojenia. M1 Carbine określany był przez żołnierzy jako "Baby Garand", jednak mimo podobnego oznaczenia M1 Carbine i M1 Garand to zupełnie inne konstrukcje.
Konstrukcja karabinka M1
M1 Carbine działa na zasadzie odprowadzania gazów prochowych przez boczny otwór w lufie, zastosowano rurę gazową umieszczoną nad lufą. Otwór gazowy znajduje się tuż przed komorą nabojową, jest to nietypowe rozwiązania (zazwyczaj otwór gazowy znajduje się bliżej wylotu lufy). Tłok gazowy charakteryzuje się bardzo krótkim skokiem. M1 Carbine posiada otwartą od góry komorę zamkową oraz dwuryglowy zamek ryglowany poprzez obrót w prawo. Karabienek nie jest wyposażony w zatrzask który zatrzymuje zespół ruchomy w tylnym położeniu po wystrzeleniu z magazynka ostatniego naboju. Broń zaczep demontażowy który można ręcznie włączyć aby przytrzymać zamek w tylnym położeniu, co ułatwia rozkładanie częściowe karabinka. Po prawej stronie broni znajduje się ruchoma podczas strzelania rączka zamkowa. Zastosowano mechanizm spustowy z przechwytywaniem kurka umożliwiający strzelanie ogniem pojedynczym oraz mechanizm uderzeniowy z kurkiem zakrytym, bezpiecznik przed strzałem przedwczesnym uniemożliwia uderzenie iglicy w spłonkę przy niezaryglowanym zamku. Początkowo broń wyposażona była w bezpiecznik przetykowy, jednak poźne seria karabinka posiadały skrzydełko bezpiecznika umieszczone po prawej stronie broni przed kabłakiem spustu. Karabinek zasilany jest amerykańskim nabojem pośrednim 7,62x33mm. Zasilanie odbywa się z dwurzędowego magazynka pudełkowego z dwurzędowym wyprowadzeniem o pojemności 15 naboi, broń może być również zasilana z magazynka na 30 naboi od karabinka automatycznego M2 Carbine. Gniazdo magazynka znajduje się pod komorą zamkową przed kabłąkiem spustu, zatrzask magazynka umieszczono po prawej stronie broni przed bezpiecznikiem. Karabinek posiada drewnianą kolbę stałą przechodzącą w łoże, zastosowano szyjkę wyprofilowaną w chwyt pistoletowy. Wewnątrz kolby znajduje się pionowe wycięcie które służy do mocowania pasa nośnego. Broń wyposażona jest w drewnianą nakładkę na rurę gazową, późne serie karabinka posiadają nakładkę z umieszczonym po prawej stronie wycięciem odsłaniającym suwadło. Nakładka na rurę gazową oraz łoże połączone są bączkiem, od 1944r stosowano bączek przytrzymujący obejmę z obsadą służącą do mocowania bagnetu siecznego M4. Na końcu lufy można zamocować nasadkę M8 umożliwiającą wystrzeliwanie granatów nasadkowych. Zastosowano stałe mechaniczne przyrządy celownicze składające się z umieszczonej na lufie muszki i znajdującego się na komorze zamkowej celownika przerzutowego z przeziernikiem. Celownik posiada nastawy na 150 oraz 300 jardów. Po zakończeniu IIwś karabinki M1 modyfikowano poprzez zamianę celownika przerzutowego na celownik krzywkowy T21 z przeziernikiem. M1 Carbine składa się z około 60 części.
Magazynki
Karabinek M1 zasilany jest z dwurzędowego magazynka pudełkowego z dwupozycyjnym wyprowadzeniem o pojemności 15 naboi. Pudełko magazynka wykonano ze stali, natomiast donośnik z tworzywa sztucznego. Broń może być również zasilana z magazynka łukowego na 30 naboi od karabinka automatycznego M2. Należy zaznaczyć że karabinek M1 może nie działać niezawodnie w przypadku zasilania z magazynka pochodzącego od innego egzemplarza M1. Niektóre magazynki pochodzące od innego egzemplarza mogą nawet nie współpracować z zatrzaskiem magazynka karabinka M1. Co ciekawe występują magazynki których donośnik zatrzymuje zespół ruchomy w tylnym położeniu po wystrzeleniu z magazynka ostatniego naboju, mimo braku zatrzasku zespołu ruchomego. Po zatrzymaniu zespołu ruchomego w tylnym położeniu i wyjęciu z gniazda pustego magazynka, zespół ruchomy powraca w przednie położenie. Tym samym donośnik zatrzymujący zespół ruchomy w tylnym położeniu po wystrzeleniu z magazynka ostatniego naboju, nie ułatwia szybkiego przeładowania, a jedynie informuje o braku naboi w magazynku. Według niekórych opinii tego typu donośniki (stosowane nie tylko w magazynkach do karabinka M1) dość szybko zużywają się od współpracy z czółkiem zamka.
Wersje karabinka M1
Karabinek samopowtarzalny M1A1 Carbine
M1A1 Carbine to odmiana karabinka M1 wyposażona w metalową kolbę składaną na lewy bok broni. M1A1 nie posiada zatrzasku przytrzymującego kolbę w położeniu rozłożonym. Rolę szyjki kolby pełni oddzielny chwyt pistoletowy przechodzący w łoże. Karabinek samopowtarzalny M1A1 powstał dla amerykańskich spadochroniarzy. Broń wprowadzono do uzbrojenia w 1942r, pierwsze egzemplarze dotarły do jednostek w październiku 1942r. Ogółem wyprodukowano 140 591 karabinków M1A1.


M1A2 to skonstruowana pod koniec 1944r wersja wyposażona w celownik krzywkowy T21 z przeziernikiem zamiast celownika przerzutowego. Celownik posiada nastawy na 100, 200, 250 i 300 jardów oraz możliwość regulacji w poziomie. Karabinki M1 również były modyfikowane poprzez dodanie celownika krzywkowego T21, dlatego też oznaczenie M1A2 przestało być stosowane.


M1A3 Carbine to odmiana wyposażona w dwuramienną metalową kolbę składaną pod broń. M1A3 został wprowadzony do uzbrojenia, jednak ze względu na zakończenie IIwś wyprodukowano jedynie kilkadziesiąt egzemplarzy (według innych opinii około 100).


M1A4 Carbine to wersja skrócona z metalową kolbą wysuwaną. Broń wyposażona jest w lufę o długości 125mm. M1A4 nie został wprowadzony do uzbrojenia, nie rozpoczęto również produkcji seryjnej.


T3 to odmiana wyposażona w celownik noktowizyjny T120 generacji 0. Broń produkowa w firmie Winchester posiadała nową komorę zamkową, natomiast karabinki produkowane w firmie Inladn Division of General Motors Corporation wyposażone były w standardową komorę zamkową z dodanym wspornikiem na celownik noktowizyjny. T3 posiadał przymocowany do łoża reflektor światła podczerwonego oraz dostawny drewniany przedni chwyt pistoletowy z włącznikiem celownika notkowizyjnego. Broń nie została wprowadzona do uzbrojenia, jednak była wykorzystywana pod koniec IIwś.
M2 Carbine
Od góry: karabinek automatyczny M2 Carbine z bagnetem M4 oraz M3 Carbine z celownikiem M2 Sniperscope
M2 Carbine to karabinek automatyczny skonstruowany na podstawie M1 Carbine. Pierwsze egzemplarze karabinka M2 dostarczono do jednostek w maju 1945r. M2 Carbine posiada przełącznik rodzaju ognia umożliwiający strzelanie ogniem pojedynczym i ciągłym, dźwignia przełącznika rodzaju ognia znajduje się po lewej stronie komory zamkowej za nakładką na rurę gazową. M2 Carbine zasilany jest z dwurzędowych magazynków łukowych z dwurzędowym wyprowadzeniem o pojemności 30 naboi, broń może być również zasilana z magazynków na 15 naboi od M1 Carbine. Wprowadzenie magazynków o większej pojemności spowodowało zastosowanie zmodyfikowanego gniazda magazynka. Karabinki M2 produkowano od podstaw lub stosowano zestaw M17 umożliwiający konwersję karabinka samopowtarzalnego M1 Carbine na karabinek automatyczny M2 Carbine. Ogółem wyprodukowano około 550 000 karabinków M2.
M3 Carbine
M3 Carbine to zmodyfikowany karabinek automatyczny M2 wyposażony w celownik noktowizyjny M2 Sniperscope generacji 0. Karabinek M3 posiada umieszczony nad komorą zamkową wspornik na celownik noktowizyjny, dostawny drewniany przedni chwyt pistoletowy z włącznikiem celownika noktowizyjnego, reflektor światła podczerwonego umieszczony na górnej powierzchni celownika noktowizyjnego oraz stożkowy tłumik płomieni. Karabinki M3 nie były produkowane od podstaw, wszystkie powstały poprzez modyfikację karabinka M2.
M1 Carbine ogółem
M1 Carbine to karabinek lekki, poręczny oraz niezawodny. Jest to również pierwsza produkowana seryjnie broń zasilana nabojem pośrednim. M1 Carbine powstał dla żołnierzy oddziałów tyłowych, jednak ze względu na swoje zalety często wykorzystywali go również żołnierze oddziałów liniowych. Największy zarzut stawiany M1 Carbine to niezbyt silny nabój wyposażony w pocisk charakteryzujący się dość dużym opadem, należy jednak zaznaczyć że dla żołnierzy oddziałów tyłowych większe znaczenie ma poręczność i mała masa broni niż silny nabój. M1 Carbine produkowany był przez firmy Winchester Repeating Arms Company, Inland Division of General Motors Corporation, Underwood Elliot Fisher Company, National Poster Meter, Irvin Pedersen Arms Corporation, Quality Hardware and Machine Corporation, Rock Ola Manufacturing Corparation, Standard Products Company, Saginaw Steering Division of General Motors oraz co ciekawe przez firmę International Business Machines Corporation znaną lepiej jako IBM. Ogółem wyprodukowano 6 117 827 egzemplarzy.
wersja
M1
M1A1
M2
nabój
7,62x33mm
7,62x33mm
7,62x33mm
prędkość początkowa
593m/s
593m/s
593m/s
energia kinetyczna pocisku
1300J
1300J
1300J
długość lufy
458mm
458mm
458mm
długość
904mm
645mm z kolbą złożoną,
904mm z kolbą rozłożoną
904mm
masa
2,36kg niezaładowany
2,36kg niezaładowany
2,36kg niezaładowany
szybkostrzelność praktyczna
tylko ogień pojedynczy
tylko ogień pojedynczy
750 strzałów na minutę
Karabinki M1, M2 i M3 mogą być zasilane z magazynków o pojemności 15 oraz 30 naboi